Split – miasto i port w Chorwacji (Dalmacja), nad Morzem Adriatyckim na niewielkim półwyspie. Główne miasto komitatu splitsko-dalmatyńskiego.Drugie co do wielkości miasto Chorwacji pod względem liczby mieszkańców. Składa się z 27 dzielnic.W mieście znajdują się hale sportowe Spaladium Arena i Arena Gripe oraz stadion sportowy Poljud, który w 1990 roku był areną lekkoatletycznych mistrzostw Europy.
Pierwsza osada Aspalathos powstała za czasów starożytnej Grecji, dziś Aspalathos jest przedmieściem Splitu. W I wieku naszej ery Rzymianie założyli tu miasto o nazwie Solana, które w szybkim tempie zostało stolicą rzymskiej prowincji Illirycum. Starorzymskie miasto Split powstało z Pałacu Dioklecjana, który przed 1700 laty wybudował rzymski cesarz Dioklecjan. Wzniesiony pałac Dioklecjana oraz wiele innych zabytków rzymskich zachowane są do dzisiejszego dnia. Kiedy w 639 r., po najeździe Awarów i Słowian, Salona została zrównana z ziemią, uchodźcy stopniowo przenieśli się do opuszczonego w tym czasie pałacu, doceniając jego fortyfikacje i zamieniając go w miasto. Z pałacu pozostały głównie mury i lochy, zaś w miejsce zabudowań pałacowych powstały domy, a korytarzy – ulice.
ZABYTKI:
- pałac cesarza Dioklecjana (III-IV wiek) założony na planie rzymskiego obozu wojskowego (ok. 150 na 190 m) z murami i wieżami. Pałac został wpisany na listę dziedzictwa kulturowego UNESCO
- brama pałacowa Porta Aurea
- oktagonalne mauzoleum Dioklecjana, przebudowane w VIII wieku na katedrę Św. Duji z dzwonnicą z XIII-XVII wieku
- świątynia Jupitera – od VIII wieku baptysterium
- perystyl – obecnie teatr
- westybul
- kościół św. Franciszka – przebudowany kościół gotycki z XV wieku. Wewnątrz znajdują się nagrobki znakomitych mieszkańców miasta , m.in archidiakona Tomasza (pierwszego dalmatyńskiego historyka), pisarza Marka Marulicia i kompozytora Ivana Lukačica.
- pozostałości akweduktu
- zabytkowe kościoły poza murami z IX-XV wieku
pałac cesarza Dioklecjana
Świątynia Jowisza w Splicie